Ik zie de laatste tijd steeds vaker uitspraken waarin rechters streng zijn voor bedrijven die pas ná afloop inzicht geven in de kosten. Een recente uitspraak van de Rechtbank Amsterdam past precies in dat beeld (ECLI:NL:RBAMS:2026:1027).
Niet omdat de verleende dienst gebrekkig was. Niet omdat de consument niet wist dat een handeling kosten met zich zou brengen. Maar omdat het exacte bedrag pas na de behandeling voor het eerst kenbaar werd gemaakt. En juist dát blijkt steeds minder acceptabel.
De ondernemer stelde zich op het standpunt dat de kosten logisch en gebruikelijk waren. Volgens hem had de consument kunnen begrijpen dat hier een prijskaartje aan hing. De rechtbank gaat daar niet in mee. Wie zaken doet met consumenten, moet vooraf duidelijk zijn over de financiële consequenties. Niet pas achteraf.
Die lijn is herkenbaar uit de dagelijkse praktijk. Denk aan de tandarts. Een extra gebitsreiniging. Een paar röntgenfoto’s ‘voor de zekerheid’. Geen enkel woord over de prijs – totdat de rekening volgt. Het probleem is dan niet zozeer dát er kosten zijn, maar dat de consument pas achteraf hoort hoeveel. En juist dát wordt door rechters steeds minder aanvaardbaar gevonden.
Wat opvalt, is dat er minder ruimte is voor redeneringen als: “Dat is algemeen bekend” of “Dat had u kunnen weten”.
De gedachte verschuift zichtbaar naar: “U bent professional, dus u had het vooraf moeten zeggen”.
Deze uitspraak lijkt daarmee geen incident, maar onderdeel van een bredere tendens. Transparantie vooraf wordt steeds meer een verplichting, geen service. Voor dienstverleners die gewend zijn dit impliciet te laten, kan dat verstrekkende gevolgen hebben.
Die ontwikkeling zie ik in de praktijk ook terug bij aannemers.
Als een aannemer meerwerk verricht zonder duidelijke prijsafspraken te maken, loopt hij het risico op een stevige sanctie. In een eerdere uitspraak van de Rechtbank Amsterdam (ECLI:NL:RBAMS:2024:1998) bracht een aannemer ruim € 25.000 aan meerwerk in rekening. Uiteindelijk hoefde de particuliere opdrachtgever slechts € 5.000 te betalen. De resterende 80% werd door de rechtbank van tafel geveegd, juist omdat een forse korting ‘voldoende afschrikkend’ werd geacht.
Opvallend daarbij is dat het vaak niet eens nodig is dat vooraf een exact bedrag wordt afgesproken. Voldoende kan al zijn dat inzichtelijk wordt gemaakt hoe de kosten worden opgebouwd en volgens welke systematiek het bedrag tot stand komt.
Maar zonder die voorafgaande duidelijkheid wordt het risico steeds vaker volledig bij het bedrijf gelegd.
Vragen hierover? Neem contact op met Oscar Horssius, advocaat bij Van Diepen Van der Kroef Advocaten Utrecht, via telefoonnummer 030 – 236 46 00 of via e-mail o.horssius@vandiepen.com.
